Wystąpienie: Szymon Giżyński

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Oddanie hołdu osobie ks. Stanisława Stojałowskiego w 115. rocznicę jego śmierci jest aktem tyleż oczywistym, co, w aspekcie dzisiejszej sytuacji społeczno-politycznej w Polsce, trzeba powiedzieć, mocno spóźnionym. Odsyłam zatem z niekłamaną satysfakcją do lektury przyjętego dzisiaj przez komisję kultury i środków przekazu projektu stosownej uchwały Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w rzeczonej intencji.

W jednym z opracowań dotyczących postaci ks. Stanisława Stojałowskiego znajdujemy odniesienia dotyczące jego relacji z postaciami zasłużenie zaliczonymi do panteonu ojców polskiej niepodległości, odzyskanej w 1918 r. Szczególne bowiem więzy ideowego zrozumienia i współpracy łączyły ks. Stojałowskiego z osobami Ignacego Daszyńskiego, Romana Dmowskiego i Wincentego Witosa. Stojałowskiego i Daszyńskiego połączył w 1897 r. brawurowy, taktyczny, zwycięski sojusz w wyborach do parlamentu w Wiedniu, co dla patriotycznej i emancypacyjnej formacji polskich chłopów miało istotne polityczne znaczenie. Dla zaś Romana Dmowskiego i ks. Stojałowskiego ich partnerski sojusz cementowało podobne spojrzenie na kwestię obrony interesu narodowego oraz integralności kulturowej Polaków pod zaborami.

Kropkę nad i w podsumowaniu patriotycznych zasług ks. Stojałowskiego stawia sam Wincenty Witos: Pierwszeństwo w pracy nad obudzeniem śpiącego snem wiekowym chłopstwa należy się bezwzględnie temu kapłanowi.

Główne zatem zasługi patriotyczne ks. Stanisława Stojałowskiego można zatem skonstatować następująco. Poprzez wspólne organizowanie wieców, dożynek i pielgrzymek o charakterze uroczystości patriotycznych kształtował wśród chłopów wzorce samoorganizacji. Na różne sposoby, m.in. poprzez swoje pisma "Wieniec" i "Pszczółka" uczył chłopów historii Polski, tradycji, kształtując poczucie dumy narodowej. Miało to kluczowe znaczenie dla odzyskania niepodległości w 1918 r., kiedy to podstawę milionowej polskiej armii, zdolnej do odparcia bolszewickiej nawały stanowili polscy chłopi. Celem ks. Stojałowskiego było stworzenie silnego, chrześcijańskiego narodu, w którym chłopi mieliby równe prawa z innymi stanami.

Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Klub Parlamentarny Rozwój Plus będzie głosować za przyjęciem uchwały w sprawie upamiętnienia księdza Stanisława Stojałowskiego. (Oklaski)