Wystąpienie: Andrzej Kryj

Dziękuję bardzo.

Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt w imieniu Klubu Parlamentarnego Rozwój Plus przedstawić nasze stanowisko wobec projektu uchwały w sprawie ustanowienia dnia 14 lutego Dniem Przyjaźni i Współpracy Polsko-Bułgarskiej, druk nr 3181.

Projekt uchwały, który trafił dzisiaj pod obrady Wysokiej Izby, jest odpowiedzią na przyjętą przez parlament bułgarski w dniu 1 kwietnia 2026 r. uchwałę o ogłoszeniu 14 lutego dniem polsko-bułgarskiej przyjaźni i współpracy. Decyzja ta została podjęta na podstawie wspólnej inicjatywy prezydentów obu państw: Andrzeja Dudy i Rumena Radewa przedstawionej w maju 2025 r. podczas wizyty prezydenta Dudy w Sofii.

Relacje polsko-bułgarskie na przestrzeni wieków mają charakter szczególny i rzeczywiście można je określić tymi dwoma słowami: przyjaźń i współpraca.

Polski król Władysław III Warneńczyk czczony jest w Bułgarii jako bohater i obrońca chrześcijaństwa przed Turkami. A jego osobę przypomina pomnik-mauzoleum i muzeum w Warnie, gdzie zginął 10 listopada 1444 r.

W wieku XIX wielu Polaków znalazło tam swe miejsce, będąc zmuszonymi przez zaborców do emigracji. Polacy odegrali też znaczącą rolę w wojnie rosyjsko-tureckiej. Szacuje się, że w szeregach armii carskiej walczyło ok. 50 tys. Polaków, w tym ok. 1 tys. oficerów. Po wyzwoleniu Bułgarii spod jarzma osmańskiego nasi rodacy włączyli się bardzo mocno w odbudowę instytucji państwowych w Bułgarii, budując pozytywny wizerunek Polaków w tym kraju.

Warto tu podkreślić, że Bułgaria była jednym z pierwszych państw, które uznały niepodległość Polski w 1918 r. Nasi bułgarscy przyjaciele uznają dzień 30 grudnia 1918 r. za datę nawiązania stosunków dyplomatycznych z Polską. Dobre relacje wzajemne pomiędzy Polską a Bułgarią miały miejsce zarówno w okresie międzywojennym, jak i po II wojnie światowej. Także obecnie Bułgaria jest naszym ważnym partnerem w ramach wschodniej flanki NATO, Unii Europejskiej czy Inicjatywy Trójmorza. Symbolem sojuszniczej współpracy pomiędzy naszymi krajami jest obrona City Hall w Karbali przez żołnierzy polskich i bułgarskich w czasie misji stabilizacyjnej w Iraku.

Wzajemne relacje kulturalne i gospodarcze są bardzo mocne. Bułgaria to kraj, do którego chętnie wyjeżdżają polscy turyści, spotykając się tam z wielką życzliwością. Z kolei sympatia Polaków do Bułgarów też jest bardzo mocna.

Nie mamy żadnej wątpliwości, iż ustanowienie takiego dnia jest czymś bardzo pozytywnym, dlatego Klub Parlamentarny Rozwój Plus (Dzwonek) będzie głosował za przyjęciem tej uchwały. Dziękuję bardzo.